HangXuong.comHàng Xưởng
Đi lấy hàng và chở hàng về

Chành xe là gì: gửi hàng sỉ liên tỉnh qua chành và cước tính thế nào

Chành xe là điểm gom hàng gửi theo tuyến cố định bằng xe tải. Hợp với hàng sỉ nặng, nhiều kiện; cước thường tính theo khối hoặc cân, cần hỏi rõ trước khi gửi.

Workers stack cardboard cartons and woven sacks inside a dim roadside freight depot, a small truck backed up to the open shutter, wide shot, late afternoon dust in the air

Chành xe là một điểm nhận hàng, thường là một kho nhỏ hoặc một căn nhà mặt đường, gom hàng của nhiều người gửi rồi chở bằng xe tải theo một tuyến cố định, đến chành đầu kia hoặc giao tận nơi. Với người lấy hàng xưởng ở xa, chành hợp khi hàng nặng, nhiều kiện, không cần nhanh từng giờ. Cước thường tính theo khối (thể tích) hoặc theo cân, lấy cái nào lớn hơn, cộng thêm các khoản như bốc xếp, giao tận nơi.

Bài viết đứng ở phía người lấy hàng: hiểu chành làm gì, chọn chành thế nào, đóng hàng và giữ giấy tờ ra sao, nhận hàng ở đầu kia cần kiểm gì. Cước mỗi tuyến mỗi khác, bài chỉ nói nguyên tắc, không nêu giá.

Chành xe hoạt động thế nào

Hình dung một chành ở gần khu chợ đầu mối hay khu có nhiều xưởng. Suốt ngày, các xưởng, các shop mang hàng tới gửi; nhân viên chành cân, đo, ghi phiếu, dán mã hoặc viết tên lên kiện rồi xếp vào khu theo tuyến. Đến giờ, xe tải của chành hoặc xe chành thuê chở cả chuyến đi một lần. Ở đầu kia, hàng xuống chành nhận, người nhận đến lấy hoặc chành giao thêm một đoạn bằng xe nhỏ.

Khác với xe khách chở người là chính, hàng chỉ đi kèm trong khoang, chành sống bằng hàng. Vì vậy chành thường nhận được kiện to, kiện nặng, hàng nhiều thùng, có chỗ xếp riêng hàng dễ vỡ. Ngược lại, chành thường chạy chậm hơn: xe phải đợi đủ hàng mới chạy, đi đường hàng hoá, dừng nhiều điểm trả hàng, nên thời gian tới nơi tính theo ngày chứ không phải qua một đêm.

Một chành có thể chạy một hai tuyến quen, hoặc là đại lý nhận hàng cho nhiều nhà xe tải khác. Người gửi ít khi biết hàng mình đi trên xe nào; thứ duy nhất trong tay là phiếu gửi của chành. Điều này giải thích vì sao giữ phiếu và chọn chành uy tín quan trọng đến vậy.

Chành, xe khách và chuyển phát: chọn cách nào

Không có cách gửi nào tốt cho mọi loại hàng. Bảng dưới so sánh ở mức nguyên tắc, để bạn chọn theo từng lô:

Tiêu chíChành xeXe kháchChuyển phát
Hợp với hàngNặng, nhiều kiện, cồng kềnhVài kiện vừa, cần nhanhKiện nhỏ, giá trị cao, cần thu hộ
Tốc độChậm hơn, tính theo ngàyNhanh trên tuyến thẳngTuỳ gói dịch vụ
Cách tính cướcTheo khối hoặc cânTheo kiện, kích cỡTheo cân quy đổi, có bảng giá
Giấy tờPhiếu gửi của chànhThường đơn giản, có khi chỉ ghi tayMã vận đơn tra cứu được
Thu tiền hộMột số chành có, cần hỏiHiếmPhổ biến
Nhận hàngTại chành hoặc giao thêmTại bến, văn phòng, dọc đườngGiao tận nơi

Nhiều người bán nhỏ dùng cả ba: lô hàng lớn đầu mùa đi chành, hàng bổ sung gấp đi xe khách, đơn lẻ cho khách đi chuyển phát. Biết mỗi kênh mạnh chỗ nào thì không phải ép một kênh làm hết mọi việc.

Cước chành được tính theo những gì

Phần lớn chành tính cước theo một trong hai cách, hoặc lấy cách nào ra số lớn hơn. Cách thứ nhất theo khối: đo dài, rộng, cao của kiện, nhân lại ra thể tích, rồi nhân với đơn giá mỗi khối của tuyến đó. Cách thứ hai theo cân: cân kiện, nhân với đơn giá mỗi cân hay mỗi tạ. Hàng nhẹ mà to như chăn gối, thú bông, đồ nhựa rỗng gần như luôn bị tính theo khối; hàng nặng mà gọn như ốc vít, gạch, nước đóng chai thường bị tính theo cân.

Ngoài cước chính, có thể có các khoản cộng thêm: phí bốc xếp khi kiện quá nặng phải hai người khiêng, phí giao từ chành đến tận nhà, phí hàng dễ vỡ, phí lưu kho nếu để quá hạn chưa lấy, phí thu tiền hộ nếu chành có nhận. Có chành tính mức tối thiểu cho mỗi lần gửi, nên gửi một kiện nhỏ lẻ có khi không rẻ hơn gửi chuyển phát.

Câu hỏi nên đặt cho chành: tuyến này tính theo khối hay theo cân, cách quy đổi giữa hai cái ra sao, có mức tối thiểu không, phí giao tận nơi tính thế nào, ai chịu khi hàng vỡ. Ghi lại câu trả lời của hai ba chành rồi so, đừng chỉ so con số đơn giá chính.

Chọn chành: những điều nên xem trước khi gửi

Chành có ở gần như mọi khu buôn bán, chất lượng rất khác nhau. Trước khi giao một lô hàng lớn, nên để ý:

  • Chành có địa chỉ cố định, có biển, có kho nhìn thấy được, không chỉ là một số điện thoại và một người đứng đường.
  • Có phiếu gửi ghi rõ số kiện, cân hoặc khối, cước, người nhận, nơi nhận, có chữ ký hoặc đóng dấu của chành.
  • Kho xếp hàng gọn theo tuyến, có mái che, hàng không để sát nền ướt.
  • Nói rõ được lịch xe chạy trong tuần và thời gian thường tới nơi, không hứa chung chung.
  • Có điểm nhận ở đầu kia, hoặc nói rõ giao tận nơi bằng cách nào.
  • Được các xưởng xung quanh dùng thường xuyên; hỏi chủ xưởng quen hay gửi chành nào, thường là cách lọc nhanh nhất.

Nếu xưởng đề nghị gửi qua chành quen của xưởng, cứ nghe, vì xưởng gửi hàng mỗi ngày nên biết chành nào hay trễ, hay làm bể. Nhưng vẫn xin ảnh phiếu gửi, vì khi có chuyện, bạn mới là người phải đi hỏi.

Đóng hàng và giữ giấy tờ khi gửi chành

Hàng đi chành thường bị xếp chồng cao và chuyển qua tay nhiều người hơn. Làm theo thứ tự này giúp giảm phần lớn rủi ro:

  1. Chọn kiện vuông vức, đóng thùng giấy cứng hoặc bao dứa căng đều để xếp chồng không bị lún, méo.
  2. Lót túi nilon lớn bên trong để chống ẩm, vì xe tải có thể đậu ngoài trời qua đêm.
  3. Đánh dấu riêng ở nhiều mặt kiện, ghi số thứ tự kiện trên tổng số kiện, ghi người nhận và nơi nhận.
  4. Đo và cân lại tại nhà hoặc tại xưởng trước khi gửi, ghi vào sổ để đối chiếu với số chành ghi trên phiếu.
  5. Nhận phiếu gửi, chụp ảnh rõ phiếu và cả lô kiện đã giao, gửi ảnh cho người nhận ở đầu kia.
  6. Hỏi chành ngày dự kiến tới và cách tra hỏi khi hàng chưa đến.

Với hàng của nhiều xưởng ghép chung, tách từng xưởng một kiện hoặc một túi riêng trong kiện, dán tên xưởng bên trong. Về nhà mà thiếu, bạn còn biết thiếu từ đâu.

Nhận hàng ở chành: kiểm gì trước khi ký

Khi chành báo hàng tới, đến lấy sớm. Mang theo ảnh phiếu gửi và giấy tờ tuỳ thân. Trước khi ký nhận, đếm đủ số kiện theo dấu riêng và số thứ tự, nhìn kỹ vỏ: thùng móp góc, rách, ướt loang, băng keo khác màu với băng keo xưởng dùng là dấu hiệu cần mở ra xem ngay tại chành.

Mở kiện nghi vấn trước mặt nhân viên chành, quay video liền mạch từ lúc kiện còn nguyên. Nếu thiếu hoặc hư, đề nghị chành ghi tình trạng lên phiếu nhận hoặc viết một tờ ghi chép có chữ ký. Ký nhận đủ rồi mới phát hiện thì việc đòi lại khó hơn nhiều.

Nếu chành giao tận nhà, cũng làm y như vậy với người giao, và đừng để người giao vội vàng bắt ký rồi đi. Việc bồi thường hàng mất, hàng hư giữa người gửi và chành phụ thuộc thoả thuận ghi trên phiếu và quy định của từng nơi; hỏi rõ trước khi gửi lô lớn là cách tự bảo vệ tốt nhất.

Gửi chành đều đặn: giảm cước và giảm rủi ro

Người lấy hàng xưởng định kỳ nên gom hàng thành lô đủ lớn mới gửi một lần, thay vì mỗi xưởng gửi lẻ một kiện. Gửi theo lô vừa giảm cước vì vượt qua mức tối thiểu, vừa giảm số lần phải ra chành nhận. Hẹn các xưởng cùng giao về một chành trong một ngày cố định trong tuần là cách nhiều shop ở tỉnh vẫn làm.

Gửi đều thì nên giữ một chành chính, quen mặt chủ chành. Khách quen dễ được báo ngay khi xe trễ, kiện bị ướt, hoặc được ưu tiên xếp hàng lên chuyến sớm hơn trong mùa cao điểm. Đổi chành liên tục để tìm cước rẻ hơn chút ít thường không đáng bằng sự yên tâm này.

Cuối mỗi tháng, cộng tổng cước chành và chia cho số món hàng đã nhận để biết chi phí vận chuyển trên mỗi món. Con số đó phải nằm trong giá bán; nhiều người bán nhỏ lỗ không phải vì lấy hàng đắt, mà vì quên tính tiền chở hàng về.

Những tình huống hay gặp khi gửi chành và cách xử lý

Hàng đến chậm hơn hẹn. Thường do xe đợi đủ hàng, kẹt mùa cao điểm hoặc trung chuyển. Gọi chành đầu gửi trước để biết hàng đã lên xe chưa, xe nào, rồi mới hỏi chành đầu nhận. Hỏi cả hai đầu cùng lúc dễ nhận hai câu trả lời khác nhau.

Số kiện trên phiếu khác số kiện xưởng báo. Đối chiếu ngay ảnh lô kiện lúc giao cho chành. Có khi xưởng gộp hai bao thành một, có khi chành ghi nhầm. Sửa trên phiếu trước khi xe chạy dễ hơn nhiều so với đi tìm một kiện ở đầu kia.

Cước ở đầu nhận cao hơn số đã hỏi. Thường do kiện bị đo lại theo khối, hoặc cộng phí giao tận nơi. Đề nghị chành cho xem số đo, đối chiếu với số bạn tự đo trước khi gửi. Ghi lại để lần sau đóng kiện gọn hơn.

Hàng bị xếp nhầm tuyến. Kiện ghi nơi nhận không rõ, hoặc có hai nơi tên gần giống nhau. Ghi nơi nhận đầy đủ theo tên tỉnh thành mới sau sáp nhập, kèm tên chành nhận ở đầu kia, sẽ tránh được phần lớn lỗi này.

Câu hỏi thường gặp

Chành xe khác xe khách gửi hàng chỗ nào?

Chành chuyên chở hàng bằng xe tải theo tuyến, nhận được kiện to và nặng, nhưng thường chậm hơn vì xe đợi đủ hàng mới chạy. Xe khách chở người là chính, hàng đi trong khoang, nhanh trên tuyến thẳng nhưng hạn chế kích cỡ và loại hàng.

Cước chành tính theo khối hay theo cân?

Tuỳ chành và tuyến, nhiều nơi tính cả hai rồi lấy số lớn hơn. Hàng nhẹ mà cồng kềnh thường bị tính theo khối, hàng nặng mà gọn thường bị tính theo cân. Nên hỏi rõ cách quy đổi và các khoản phí cộng thêm trước khi gửi.

Gửi hàng qua chành mất bao lâu?

Không có con số chung; phụ thuộc tuyến, lịch xe và lượng hàng chờ. Chành uy tín nói được lịch xe chạy trong tuần và thời gian thường tới nơi. Mùa cao điểm cuối năm hàng có thể chậm hơn bình thường vài ngày.

Làm sao biết một chành có đáng tin không?

Xem chành có địa chỉ và kho cố định, có phiếu gửi ghi đủ thông tin, xếp hàng gọn có mái che, nói rõ được lịch xe. Hỏi các xưởng quanh đó hay gửi chành nào cũng là cách lọc nhanh và khá chính xác.

Hàng gửi chành bị hư thì ai chịu?

Phụ thuộc thoả thuận và điều kiện ghi trên phiếu của từng chành. Vì vậy nên hỏi trước khi gửi, đóng hàng kỹ, giữ ảnh phiếu, và khi nhận thì mở kiện nghi vấn ngay tại chỗ, quay video, đề nghị chành ghi nhận tình trạng.

Có nên gửi một kiện nhỏ qua chành không?

Thường không lợi, vì nhiều chành có mức cước tối thiểu cho mỗi lần gửi. Kiện nhỏ, ít, cần nhanh thì xe khách hoặc chuyển phát hợp hơn. Chành phát huy khi gom được nhiều kiện thành một lô.

Cần tư vấn cụ thể cho trường hợp của bạn?

Chúng tôi sẽ liên hệ trong vòng 24 giờ.

Đăng ký tư vấn ngay

Bài viết liên quan

Bạn cần hỗ trợ thêm?

Để lại thông tin, chúng tôi sẽ liên hệ trong 24 giờ.

hoặc
Gọi ngay 0926 138 138